Bilgi Bankası

Linux'ta Swap Alanı Oluşturma: Swap Dosyası Adım Adım Nasıl Eklenir?

Kısaca: Swap, RAM dolduğunda çekirdeğin az kullanılan bellek sayfalarını taşıdığı disk alanıdır. Linux'ta swap alanı oluşturma işleminin en pratik yolu bir swap dosyası eklemektir: dosyayı dd ile oluşturun, izinlerini 600 yapın, mkswap ile hazırlayın, swapon ile etkinleştirin ve /etc/fstab dosyasına ekleyerek kalıcı hale getirin.

Swap, RAM'in yerini tutmaz; disk bellekten çok daha yavaştır. Ancak az belleğe sahip bir VPS'te ani yük artışlarında işlemlerin bellek yetersizliği nedeniyle sonlandırılmasını önleyen bir güvenlik payı sağlar. Bellek kullanımınızı düzenli takip etmek için sunucu kaynak kullanımı rehberimize de göz atabilirsiniz.

Başlamadan önce

• Sunucuya SSH ile bağlanın; komutlar için root ya da sudo yetkisi gerekir.
• Mevcut swap'ı kontrol edin: swapon --show komutu hiçbir şey yazdırmıyorsa etkin swap yoktur. free -h çıktısındaki Swap: satırı da toplam ve kullanılan swap'ı gösterir.
• Yeterli disk alanı olduğundan emin olun: df -h /
• Bazı konteyner tabanlı sanal sunucularda çekirdek paylaşıldığı için swapon komutuna izin verilmeyebilir. Bu durumda swap sunucu sağlayıcısı tarafından yönetilir.

Adım adım swap dosyası oluşturma

1. Dosyayı oluşturun. Aşağıdaki komut sıfırlarla dolu 2 GiB'lık (2048 × 1 MiB) bir dosya oluşturur. Boyutu count değeriyle değiştirebilirsiniz:

sudo dd if=/dev/zero of=/swapfile bs=1M count=2048

fallocate daha hızlıdır, ancak swapon kılavuzuna göre swapon boşluklu (hole) dosyaları reddeder ve fallocate ile ayrılan dosyalar dosya sistemine bağlı olarak bu şekilde algılanabilir. En taşınabilir yöntem dd kullanmaktır. Btrfs kullanıyorsanız swap dosyasının ayrıca copy-on-write özelliği kapalı (nocow) oluşturulması gerekir.

2. İzinleri kısıtlayın. Swap dosyası bellek içeriğini barındırır; yalnızca root okuyabilmelidir:

sudo chmod 600 /swapfile

3. Swap alanı olarak hazırlayın.

sudo mkswap /swapfile

Çıktıda Setting up swapspace version 1, size = 2 GiB benzeri bir satır görürsünüz. mkswap yalnızca alanı hazırlar, etkinleştirmez.

4. Etkinleştirin ve doğrulayın.

sudo swapon /swapfile
swapon --show
free -h

swapon --show çıktısında /swapfile satırını ve TYPE sütununda file değerini görmelisiniz; free -h çıktısındaki Swap: satırı da yeni boyutu gösterir.

Swap'ı kalıcı hale getirme

swapon ile etkinleştirilen swap yeniden başlatmada kapanır. Kalıcı olması için önce fstab dosyasını yedekleyin, ardından satırı ekleyin:

sudo cp /etc/fstab /etc/fstab.bak
echo '/swapfile none swap defaults 0 0' | sudo tee -a /etc/fstab

Satırdaki none bağlama noktasının olmadığını, swap ise türü belirtir. Bir sonraki yeniden başlatmadan sonra swapon --show ile swap'ın otomatik açıldığını kontrol edin.

vm.swappiness ayarı

vm.swappiness, çekirdeğin bellek baskısı altında swap'a ne kadar istekli başvuracağını belirler. Çekirdek belgelerine göre değer 0 ile 200 arasındadır ve varsayılan 60'tır. Mevcut değeri görmek için:

cat /proc/sys/vm/swappiness

Değeri düşürmek, çekirdeğin verileri daha uzun süre RAM'de tutmasını sağlar. Örneğin geçici olarak 10 yapmak için sudo sysctl vm.swappiness=10 komutunu kullanın. Kalıcı yapmak için /etc/sysctl.d/99-swappiness.conf dosyasına vm.swappiness=10 satırını yazın ve sudo sysctl --system çalıştırın. En uygun değer iş yükünüze bağlıdır; değiştirdikten sonra performansı izleyin.

Swap dosyasını kaldırma

Swap'a artık ihtiyacınız yoksa önce kapatın, sonra /etc/fstab içindeki /swapfile satırını silin ve dosyayı kaldırın:

sudo swapoff /swapfile
sudo rm /swapfile

Swap ekledikten sonra sunucunuzu güvenli tutmak için Linux sunucu sıkılaştırma adımlarına da göz atın. Swapon komutu VPS'inizde çalışmıyorsa destek talebi oluşturarak bize ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular